Girişimcilik yarışmalarına nasıl hazırlanılır?

Lise girişimcilik yarışmaları birbirine benzer: bir fikir sunarsın, jüri soru sorar, birkaç takım finale kalır. Format tanıdık olunca hazırlık da tahmin edilebilir hâle geliyor — ve çoğu takım aynı üç yerde kaybediyor.

Jürinin gerçekten baktığı üç şey

1. Problem gerçek mi? Jüri fikri değil, problemi dinliyor. "Öğrenciler ders çalışamıyor" bir problem değil, bir genelleme. "Okulumuzda 400 öğrenci var ve etüt salonunda 40 kişilik yer için sıra sistemi yok" bir problem. Aradaki fark, ikincisini doğrulayabilmen.

2. Çözümün en küçük hâli çalışıyor mu? Uygulamanın tamamını yapmış olman gerekmiyor. Bir Google Form, bir WhatsApp grubu ya da kâğıt bir çizelgeyle iki hafta denemiş olman, hiç denenmemiş mükemmel bir tasarımdan daha güçlü.

3. Ekip bu işi neden yapıyor? Kimin ne yaptığı net olsun. Üç kişilik ekipte üç kişinin de "her şeyi biz yaptık" demesi, jüriye rol dağılımı olmadığını söyler.

Sunumun iskeleti

Beş dakikalık bir sunum için altı slayt fazlasıyla yeter:

1. Problem — bir cümle, bir sayı.
2. Kim yaşıyor — kaç kişi, nerede.
3. Çözüm — ekranda gösterilebilen en küçük hâli.
4. Ne denedik — iki haftalık kısa hikâye, sonuç ne olduysa o.
5. Ekip — kim ne yapıyor.
6. Sırada ne var — üç maddelik gerçekçi plan.

Pazar büyüklüğü, gelir modeli ve rekabet analizi lise düzeyinde çoğu zaman uydurmadır ve jüri de bunu bilir. Sorulursa "henüz ölçmedik, önce şunu denemek istiyoruz" demek, tahmini bir grafik göstermekten iyidir.

Soru-cevap kısmı

Yarışmayı çoğu zaman sunum değil, sunumdan sonraki beş dakika belirliyor.

• Cevabını bilmediğin soruda "bilmiyorum, ölçmedik" de. Bu cevap kayıp değil.
• Jüri fikri eleştirdiğinde savunmaya geçme; eleştiriyi tekrar edip

"bunu nasıl test ederiz" diye düşünmek çok daha iyi karşılanır.

• En sık gelen soru: "Bunu neden siz yapıyorsunuz?" Hazırlıklı ol.

Yarışma bittikten sonra

Derece almadıysan da elinde bir şey kalıyor: denenmiş bir fikir, çalışmış bir ekip ve jüri notları. Bunları yaz — hangi soru seni zorladı, ne eksikti. Bir sonraki yarışmada hazırlığın buradan başlar.

Projeni sürdürmek istiyorsan bir sonraki adım genelde yarışma değil, gerçek kullanıcı. Beş kişi düzenli kullanıyorsa, o proje çoğu birincilikten daha sağlam.